Op vrijdag 23 juni kreeg ik twee keer een push-melding van nu.nl met de mededeling dat er iemand was overleden. ‘s Ochtends las ik dat Maurice Hermans (zoon van Toon) op 74-jarige leeftijd was overleden en later op de dag kwam het bericht dat die vrijdag ook Willem Nijholt was overleden.
Waar je normaal zo’n bericht wegklikt en ter kennisgeving aanneemt, bleef ik bij deze twee personen toch iets langer stil staan. Beide heren hebben op een bepaalde manier toch een klein rolletje gespeeld in mijn leven en heb ik ooit persoonlijk mogen ‘ontmoeten.’
Toon Hermans is de man die van kleins af aan al een inspiratiebron voor mij is geweest. Toon is zelfs voor mij de reden geweest dat ik ooit ben begonnen aan een eigen theaterprogramma met als thema “Hollandse Meesters.” Tijdens die concerten, die ik al sinds 12 november 2017 mag spelen, vertel ik iedere keer weer waarom Toon zo’n belangrijke rol in mijn leven heeft gespeeld, en heeft geïnspireerd om te doen wat ik nu doe, en wie ik nu ben.
Maurice is de zoon van Toon en was zijn manager, maar stond ook regelmatig met hem op het podium als aangever en maakte zijn licht- en geluidsontwerpen en regisseerde voorstellingen. Na de dood van Toon werd hij creatief directeur van de Toon Hermans Stichting. De stichting stelde zich als doel om het culturele erfgoed van Toon te bewaren en te exploiteren. Vele malen ben ik getuige geweest van voorstellingen, evenementen en tentoonstellingen over Toon die door hem mede mogelijk zijn gemaakt.
Toen ik voor school (heel lang geleden) een profielwerkstuk moest maken, koos is Toon Hermans als onderwerp. Ik heb me verdiept in hem om uiteindelijk een werkstuk te maken over de veelzijdigheid van deze artiest. Toen hij klaar was kreeg ik opeens de ingeving om het resultaat ter goedkeuring op te sturen naar Maurice. Ik zocht het adres op en stuurde het op met de vraag of hij mij van feedback wilde voorzien. Om eerlijk te zijn had ik niet gedacht dat hij het zou lezen of zou reageren. Maar niets was minder waar, al vrij snel kreeg ik van hem een persoonlijke reactie. Hij was erg onder de indruk van het resultaat en liet me weten dat zijn vader trots zou zijn geweest op het feit dat zulke jonge mensen een werkstuk over hem maakte. Ook kreeg ik een paar kleine tips en aanvullingen waarmee ik het werkstuk kon verbeteren. Ik was zo trots als pauw. Het maakte mij al niet meer uit wat de docenten zouden vinden. De goedkeuring van Maurice was voor mij veel meer waard.
Zoals gezegd heb ik ook ooit persoonlijk Willem Nijholt mogen ontmoeten. Willem Nijholt leerde ik kennen door zijn rol als Regelaar in de musical Miss Saigon. Op 12-jarige leeftijd ging ik met mijn ouders en mijn zus naar de musical in het Circustheater in Scheveningen. Nadat ik daarvoor de Phantom of the Opera al had gezien, draaiden we het cassettebandje van Miss Saigon helemaal stuk. Ik kon de hele musical van voor tot achter mee zingen. Willem Nijholt maakte als regelaar de meeste indruk op mij. Wat een geweldige rol, wat een geweldige zanger en acteur. Tot op de dag van vandaag staat deze rol wel op mijn wensen lijstje om een keer te mogen spelen.
Na het zien van de voorstelling ben ik me verder gaan verdiepen in zijn oeuvre. Ook in de musical Cabaret en Foxtrot zong hij prachtige nummers, maar ook het liedje ‘Nooit verloren’ maakte indruk.
Niet lang na de tijd dat hij in Miss Saigon speelde zag ik hem ooit eens lopen over een rode loper in Den Haag. Ik weet eigenlijk niet meer welke gelegenheid dit was, maar in mijn jeugdige onschuldigheid riep ik “meneer Nijholt, mag ik een foto met u maken?”
En wat zei mijn grote voorbeeld……? In eerste instantie niets. Als blikken konden doden….. Het enige wat hij nog uit kon brengen was “als ik daaraan ga beginnen….”
En daar sta je dan! Weg voetstuk!
Nee hoor, nog steeds heb ik tot op de dag van vandaag grote bewondering voor zijn vakmanschap.
Maar deze anekdote kreeg vele jaren later nog een leuk vervolg.
Na een voorstelling van de musical “Soldaat van Oranje,” waar mijn vrouw Hanneke een rol in speelde, zat ik achter de schermen in het productiekantoor op haar te wachten. Er stond een lekkere luie bank waar ik mocht wachten. Op een bepaald moment, dat er niemand aanwezig was in het kantoor, kwam er een man binnen! En ja hoor, je raadt het al: Willem Nijholt in hoogst eigen persoon! Ik weet niet precies wat hij dacht, maar hij kwam binnen en begon een heel verhaal tegen me af te steken. Hij had enorm genoten van de voorstelling en vond het allemaal prachtig. Ik weet ook niet wat ik dacht, maar in een fractie van een seconde besloot ik hem te bedanken voor de complimenten en zei ik dat ik dat ik het door zou geven en dat ik het zo fijn vond dat hij genoten heeft.
Als een volwaardig productie medewerker op kantoor heb ik een paar minuutjes met hem gesproken en vertrok hij weer terug het theater in.
Die foto die ik als kind wilde hebben is er helaas niet van gekomen. Misschien had ik die brutaliteit ook nog moeten hebben, maar ergens vond ik wel dat ik hem mooi had teruggepakt.
Nooit verloren
Je hele leven was een spannend avontuur
Vol risico’s stond jij in lichterlaaie
Van dingen die het aards bestaan verfraaien
Je hebt de prijs betaald, dit voorjaar, in het niet-bestaande uur
De klok stond stil in plaats van een keer door te draaien
En in de verte klonk de vleugelslag der kraaien
Het was een waan
Je wou niet horen
Nergens voor bevreesd
Ik liet je gaan
Jij vrijgeboren
Nooit verloren geest
Het felle zomerlicht verschroeide m’n verstand
De waarheid van jouw dood leek niet te dragen
Gedachtenloos vergleden zo de dagen
Er kwamen ganzen in de lucht en op het leeggeoogste land
Ik zag mijn spiegelbeeld tot ijle schim vervagen
Ik stak de haard aan om de koude te verjagen
Het was een waan
Je wou niet horen
Nergens voor bevreesd
Ik liet je gaan
Jij vrijgeboren
Nooit verloren geest
Het is oktober en de tijd is weer zichzelf
De nevel en de zon zijn twee rivalen
Een spinneweb krijgt diamanten stralen
Waar ik de bollen in de tuin behoedzaam een voor een bedelf
Begraaf ik jou, met mijn verdriet, ten tweede male
Omdat de lente zich – als altijd – zal herhalen
(Tekst: Anne Cazemier, muziek Frans Ehlhart)
Martijn van Vuuren 